Jak powstała Filharmonia Łódzka: historia i ciekawostki

Muzyka jest integralną częścią życia w Łodzi od wielu wieków. Wszystko zaczęło się od śpiewu ludowego, ulicznych muzykantów i pojawienia się pierwszych utalentowanych ludzi, którzy śpiewali i tworzyli muzykę. Z czasem talenty te zaczęły się jednoczyć wokół tworzenia różnych organizacji i instytucji, których centrum stanowiła filharmonia – podaje portal lodz-trend.eu

Filharmonia Łódzka im. Artura Rubinsteina działa już od dłuższego czasu. Przeczytaj poniższy artykuł, aby poznać jej historię, dowiedzieć się jak rozwijała się filharmonia i poznać inne ciekawostki z nią związane.

Łódzka Orkiestra Symfoniczna jako prekursor przyszłej filharmonii

Jeszcze przed powstaniem Filharmonii Łódzkiej istniała orkiestra symfoniczna, która rozpoczęła swoją działalność w 1915 roku. Był to wielki zaszczyt dla Łodzi, ponieważ orkiestra symfoniczna w naszym mieście była drugą po Warszawskiej Orkiestrze Symfonicznej, która powstała na początku XX wieku.  

Pierwszy koncert orkiestra dała już w pierwszym roku swojej działalności w murach ówczesnego Wielkiego Teatru, który mieścił się przy dawnej ulicy Konstantynowskiej. Orkiestra nie występowała tam długo – kilka lat po pierwszym koncercie budynek spłonął.

Wypada wspomnieć człowieka, od którego wszystko się zaczęło – założyciela i pierwszego dyrygenta orkiestry, Tadeusza Mazurkiewicza. To właśnie jemu przeznaczone było stworzenie pierwszej w historii Łodzi orkiestry symfonicznej. Ponadto Tadeusz Mazurkiewicz znany jest jako kapelmistrz Wielkiego Teatru w Warszawie oraz dyrygent Orkiestry Wielkiego Teatru w Warszawie, a także był prezesem Związku Muzyków i Związku Artystów Scen Polskich.

Oprócz Tadeusza Mazurkiewicza w skład pierwszej Łódzkiej Orkiestry Symfonicznej wchodził Aleksander Tansman, światowej sławy polski kompozytor, pianista-wirtuoz i dyrygent. W sumie pierwsza orkiestra liczyła około sześćdziesięciu muzyków. 

Z działalnością Łódzkiej Orkiestry Symfonicznej wiąże się również nazwisko legendarnego Karola Scheiblera Młodszego, właściciela łódzkiej fabryki. Będąc znanym w mieście filantropem, podarował on również orkiestrze część niezbędnych instrumentów dętych.

Przekształcenie w filharmonię i lata powojenne dla Łódzkiej Orkiestry Symfonicznej

W 1921 roku Łódzka Orkiestra Symfoniczna została przemianowana na Filharmonię Łódzką, ale jako filharmonia zaczęła działać dopiero po zakończeniu II wojny światowej. W 1949 roku Filharmonia uzyskała status państwowy. 

W latach dziewięćdziesiątych Filharmonia Łódzka przeniosła się do nowego, tymczasowego budynku przy ulicy Piotrkowskiej, gdzie mieści się sala koncertowa Łódzkiego Męskiego Towarzystwa Śpiewaczego – był to krok konieczny, ponieważ budynek był wówczas w bardzo złym stanie technicznym. W tym czasie Filharmonia często dawała gościnne koncerty w murach ewangelickiego kościoła św. Mateusza.

Do nowego budynku Filharmonia zdołała się przenieść dopiero w 2004 roku, kiedy to oddano do użytku nowy budynek, który powstał na miejscu starego. Zdecydowano się nie remontować starego budynku, ale zburzyć go i na jego miejscu wybudować nowy. Zrealizowana inwestycja otrzymała II nagrodę w konkursie Budowa Roku 2004, a także nagrodę SARP za najlepszą realizację architektoniczną. Nowo wybudowany budynek w pełni odpowiadał wszystkim potrzebom i statusowi Filharmonii pod względem nowoczesnych wymagań i cech architektonicznych.

Budynek jest niezwykle malowniczy – został wzniesiony na wzór legendarnej Sali Koncertowej Ignacego Vogla z przełomu XIX i XX wieku. Sala koncertowa odnowionej Filharmonii może pomieścić jednorazowo ponad sześciuset widzów, a sala kameralna – 120. To potężny budynek, który posiada nawet pomieszczenia dla gościnnych artystów, którzy przyjeżdżają tu z różnych części kraju i zagranicy.

Legendarny Artur Rubinstein, czyli kogo imieniem nazwano Filharmonię Łódzką

Od 1984 roku Filharmonia Łódzka nosi imię legendarnego lokalnego muzyka Artura Rubinsteina, prawdziwej legendy polskiej muzyki znanej na całym świecie. Pochodzący z Łodzi Artur Rubinstein od najmłodszych lat interesował się muzyką i wykazywał talent pielęgnowany przez rodziców. W ten sposób został pianistą. 

Ze swoimi koncertami Artur Rubinstein dosłownie przemierzał świat. Występował na najlepszych scenach Europy, często latał do Ameryki Południowej i Stanów Zjednoczonych, gdzie również był ciepło przyjmowany i z gdzie entuzjazmem słuchano niesamowitej muzyki, którą tworzył pianista.

W ciągu swojego życia, usianego wieloma trudami i wstrząsami (częste przeprowadzki, zmiana obywatelstwa, utrata niemal całej rodziny podczas II wojny światowej), Artur Rubinstein zbudował 80-letnią karierę w świecie muzyki. W tym czasie wystąpił ponad 6000 razy w różnych częściach świata. Wykonywał muzykę tak wybitnych kompozytorów wszech czasów jak Fryderyk Chopin, Franz Schubert, Robert Schumann, Karol Szymanowski i innych światowej sławy kompozytorów.

Był dobrym przyjacielem czołowych wykonawców tamtych czasów. Na przykład Artur Rubinstein był w dobrych stosunkach z legendarnym polskim kompozytorem i pianistą Karolem Szymanowskim, utrzymywał bliskie kontakty ze słynnym hiszpańskim artystą i ilustratorem Pablo Picasso oraz dyrygentem i skrzypkiem Grzegorzem Fitelbergiem. Podziwiali oni jego talent i niesamowitą charyzmę. 

Ponadto miał zaszczyt występować z najlepszymi muzykami tamtych czasów na jednej scenie. Zatem to właśnie na pamiątkę tego wybitnego mieszkańca Łodzi nazwano tutejszą Filharmonię.

Stulecie Filharmonii Łódzkiej, albo historia muzyki w znanych nazwiskach i faktach

W lutym 2015 roku Filharmonia Łódzka im. Artura Rubinsteina obchodziła swoje stulecie. Jubileusz Filharmonii obchodzony był w bardzo podniosły sposób, pod patronatem Prezydenta RP Bronisława Komorowskiego. Nawiasem mówiąc, sam prezydent wraz z małżonką również uczestniczył w uroczystościach w ramach jubileuszu Filharmonii. 

Warto tu wspomnieć, że w ramach stuletniego jubileuszu instytucja muzyczna została odznaczona złotym medalem „Zasłużeni Kulturze Gloria Artis”, honorowym odznaczeniem państwowym przyznawanym najlepszym instytucjom za zasługi dla kultury i sztuki.

Na przestrzeni swojej historii Filharmonia Łódzka była prowadzona przez czołowe postaci muzyczne miasta. Na przykład słynny Zdzisław Birnbaum, utalentowany skrzypek i pierwszy dyrygent Filharmonii Warszawskiej. Jan Krenz, znany polski kompozytor, który kierował również Filharmonią Poznańską, również był kiedyś dyrygentem Filharmonii. Dyrygentem Filharmonii Łódzkiej był także Andrzej Markowski, kompozytor, dyrektor Filharmonii Wrocławskiej i twórca znanego Festiwalu Wratislavia Cantans, który odbywa się we Wrocławiu i na Dolnym Śląsku.

Ponadto Filharmonia Łódzka organizuje również popularny festiwal muzyczny odbywający się w okresie letnim. Jest to wyjątkowe wydarzenie kulturalne, które łączy muzykę ze zwiedzaniem Łodzi i okolic. Z czasem impreza zyskała tak duży rozgłos i zainteresowanie, że dołączyły do niej inne polskie miasta. Melomani znają to wydarzenie jako „Kolory Polski”. Co roku impreza gromadzi tysiące słuchaczy, muzyków oraz osobistości świata kultury i sztuki.

Comments

.......